Dòng điện và hạt mang điện電流（でんりゅう）とその担い手（にないて）

Kiến thức要点

• 電荷（でんか）の移動（いどう）sự dịch chuyển điện tích

  Sự chuyển động có hướng của điện tích qua tiết diện tạo nên dòng điện.

  電荷（でんか）が一定（いってい）の方向（ほうこう）に移動（いどう）することで電流（でんりゅう）が形成（けいせい）されます。

• 電解（でんかい）質（しつ）chất điện phân

  Chất phân ly thành các ion tự do khi tan trong nước để dẫn điện.

  水溶（すいよう）液中（えきちゅう）で分解（ぶんかい）して自由（じゆう）なイオンを生（しょう）じ、導電（どうでん）性（せい）を示（しめ）す物質（ぶっしつ）です。

• 陰（いん）イオンion âm

  Ion mang điện tích âm dịch chuyển về phía cực dương trong dung dịch.

  負（ふ）の電荷（でんか）を持（も）ち、溶液（ようえき）中（ちゅう）で陽極（ようきょく）に向（む）かって移動（いどう）するイオンです。

• 放電（ほうでん）sự phóng điện

  Hiện tượng dòng điện chạy qua môi trường chất khí hoặc chân không.

  気体（きたい）や真空（しんくう）中（ちゅう）で電荷（でんか）が移動（いどう）して電流（でんりゅう）が流（なが）れる現象（げんしょう）です。

• 陰極（いんきょく）線（せん）tia âm cực

  Dòng hạt electron phát ra từ cực âm khi xảy ra sự phóng điện chân không.

  真空（しんくう）放電（ほうでん）管（かん）の陰極（いんきょく）から放出（ほうしゅつ）される高速（こうそく）の電子（でんし）流（りゅう）です。

• 電気（でんき）回路（かいろ）mạch điện

  Tập hợp các phần tử dẫn điện nối kín cho dòng điện chạy qua.

  電流（でんりゅう）が循環（じゅんかん）する閉（と）じた経路（けいろ）を構成（こうせい）する系統（けいとう）です。

Cách làmしくみ

1. 01
   電荷（でんか）の担い手（にないて）の同定（どうてい）

   Xác định bản chất hạt mang điện

   Phân loại hạt mang điện là electron tự do trong kim loại hoặc ion âm và ion dương trong chất điện phân. Trong chân không, dòng electron bứt ra tạo thành tia âm cực.

   金属（きんぞく）内（ない）の自由（じゆう）電子（でんし）や電解（でんかい）質（しつ）内（ない）の陰（いん）イオン・陽（ひ）イオンを分類（ぶんるい）します。真空（しんくう）中（ちゅう）では陰極（いんきょく）から放出（ほうしゅつ）された電子（でんし）が陰極（いんきょく）線（せん）となります。

2. 02
   マクロな通過（つうか）電荷（でんか）量（りょう）の算出（さんしゅつ）

   Tính điện tích dịch chuyển vĩ mô

   Xác định tổng lượng điện tích $Q$ đi qua tiết diện thẳng của dây dẫn trong khoảng thời gian $t$. Cường độ dòng điện vĩ mô được tính bằng $I = Q / t$.

   時間（じかん） $t$ 内（うち）に導体（どうたい）断面（だんめん）を通過（つうか）する全（ぜん）電荷（でんか）量（りょう） $Q$ を求（もと）めます。マクロな電流（でんりゅう）の強（つよ）さは $I = Q / t$ と定義（ていぎ）されます。

3. 03
   ミクロモデルによる定式（ていしき）化（か）

   Xây dựng mô hình vi mô của dòng điện

   Xét dây dẫn tiết diện $S$, mật độ hạt $n$, điện tích mỗi hạt $e$ di chuyển với vận tốc trôi $v$. Lượng điện tích đi qua trong thời gian $t$ là $Q = e n v S t$, suy ra $I = e n v S$.

   断（だん）面積（めんせき） $S$、粒子（りゅうし）密度（みつど） $n$、電荷（でんか） $e$、漂流（ひょうりゅう）速度（そくど） $v$ の導体（どうたい）を考（かんが）えます。時間（じかん） $t$ の通過（つうか）電荷（でんか）は $Q = e n v S t$ であり、$I = e n v S$ が導（みちび）かれます。

Công thức公式

Ví dụ例題