Bỏ qua điều hướng本文へ移動
Trí Lữ · EJU物理 · Vật lý

Tụ điện phẳng平行（へいこう）板（いた）コンデンサー

Kiến thức要点

  • 電気（でんき）容量（ようりょう）điện dung

    Tỉ số giữa điện tích tích được Q và hiệu điện thế V giữa hai bản tụ.

    極板（きょくばん）間（かん）の電位（でんい）差（さ）Vに対（たい）する蓄積（ちくせき）電荷（でんか）量（りょう）Qの比率（ひりつ）。

  • ファラドFarad

    Đơn vị chuẩn đo điện dung của tụ điện.

    電気（でんき）容量（ようりょう）を表（あらわ）すSI標準（ひょうじゅん）単位（たんい）。

  • マイクロファラドmicrofarad

    Đơn vị ước số của farad, bằng \(10^{-6}\) farad.

    ファラドの100万（まん）分（ぶん）の1を表（あらわ）す単位（たんい）（\(10^{-6}\) F）。

  • ピコファラドpicofarad

    Đơn vị ước số của farad, bằng \(10^{-12}\) farad.

    ファラドの1兆（ちょう）分（ぶん）の1を表（あらわ）す単位（たんい）（\(10^{-12}\) F）。

  • 放電（ほうでん）sự phóng điện

    Quá trình điện tích trên tụ điện thoát ra ngoài làm tụ mất điện tích.

    コンデンサーに蓄（たくわ）えられた電荷（でんか）が外部（がいぶ）へ放出（ほうしゅつ）される現象（げんしょう）。

  • 静電（せいでん）誘導（ゆうどう）hưởng ứng tĩnh điện

    Hiện tượng tích điện trái dấu ở mặt trong hai bản tụ điện do điện trường tác dụng.

    電場（でんじょう）の影響（えいきょう）により、両（りょう）極板（きょくばん）の内側（うちがわ）に互（たが）いに異（い）符号（ふごう）の電荷（でんか）が引き寄（ひきよ）せられる現象（げんしょう）。

Cách làmしくみ

  1. 01
    コンデンサーの電源（でんげん）接続（せつぞく）

    Nối tụ điện với nguồn điện

    Nối hai bản tụ cách nhau khoảng d với hiệu điện thế V làm xuất hiện hưởng ứng tĩnh điện giữa hai bản.

    間隔（かんかく）dの極板（きょくばん）に電圧（でんあつ）Vを印加（いんか）すると、極板（きょくばん）間（かん）で静電（せいでん）誘導（ゆうどう）が起（お）こり電荷（でんか）が蓄積（ちくせき）される。

  2. 02
    一様（いちよう）電場（でんじょう）の強（つよ）さの計算（けいさん）

    Tính cường độ điện trường đều

    Điện trường đều hình thành giữa hai bản có độ lớn E được tính bằng E = V/d.

    極板（きょくばん）間（かん）に生（しょう）じる一様（いちよう）電場（でんじょう）の強（つよ）さEは E = V/d で計算（けいさん）される。

  3. 03
    放電（ほうでん）過程（かてい）の観察（かんさつ）

    Khảo sát quá trình phóng điện

    Khi nối hai bản tụ qua một dây dẫn, các điện tích triệt tiêu lẫn nhau tạo nên sự phóng điện.

    極板（きょくばん）間（かん）を導線（どうせん）でつなぐと、蓄（たくわ）えられた電荷（でんか）が移動（いどう）して放電（ほうでん）が起（お）こる。

Công thức公式

Q = CV

Điện tích Q tích tụ trên hai bản tụ điện phẳng.

平行（へいこう）板（いた）コンデンサーの極板（きょくばん）に蓄（たくわ）えられる電荷（でんか）量（りょう）。

C = \frac{Q}{V}

Công thức xác định điện dung C từ điện tích Q và hiệu điện thế V.

電荷（でんか）量（りょう）Qと電位（でんい）差（さ）Vから電気（でんき）容量（ようりょう）Cを求（もと）める定義（ていぎ）式（しき）。

E = \frac{V}{d}

Cường độ điện trường đều E giữa hai bản tụ cách nhau khoảng d dưới hiệu điện thế V.

極板（きょくばん）間（かん）距離（きょり）d、電位（でんい）差（さ）Vにおける一様（いちよう）電場（でんじょう）の強（つよ）さEの計算（けいさん）式（しき）。

N = \frac{Q}{\varepsilon_0}

Tổng số đường sức điện N xuất phát từ điện tích Q trong chân không.

真空（しんくう）中（ちゅう）において電荷（でんか）Qから出（で）る電気（でんき）力線（りきせん）の総数（そうすう）N。

Ví dụ例題

Hai bản tụ điện phẳng cách nhau khoảng d = 0.01 m được duy trì dưới hiệu điện thế V. Tính độ lớn điện trường E giữa hai bản theo V.

間隔（かんかく） d = 0.01 m の平行（へいこう）板（いた）コンデンサーに電圧（でんあつ）Vをかける。極板（きょくばん）間（かん）の電場（でんじょう）Eの大（おお）きさをVを用（もち）いて表（あらわ）せ。

  1. Áp dụng công thức cường độ điện trường đều giữa hai bản: E = V / d.極板（きょくばん）間（かん）の一様（いちよう）電場（でんじょう）の公式（こうしき） E = V / d を適用（てきよう）する。
  2. Thay d = 0.01 m vào ta được: E = V / 0.01 = 100 V (V/m).d = 0.01 m を代入（だいにゅう）する: E = V / 0.01 = 100 V (V/m)。
Điện trường đều giữa hai bản tụ có độ lớn bằng 100 V (V/m).極板（きょくばん）間（かん）の強（つよ）さは 100 V (V/m) となる。

3 câu kiểm tra確認（かくにん）問題（もんだい） 3問（もん）

Đã trả lời 0 / 3

1. Cường độ điện trường đều E giữa hai bản tụ điện phẳng cách nhau khoảng d dưới hiệu điện thế V được tính bằng công thức nào?間隔（かんかく）d、電位（でんい）差（さ）Vの平行（へいこう）板（いた）コンデンサーの極板（きょくばん）間（かん）電場（でんじょう）Eを表（あらわ）す公式（こうしき）はどれか。

2. Quá trình điện tích trên bản tụ điện thoát hết ra ngoài khi nối kín hai bản gọi là gì?極板（きょくばん）間（かん）を接続（せつぞく）してコンデンサーの電荷（でんか）を失（うしな）わせる現象（げんしょう）を何（なん）と呼（よ）ぶか。

3. Tổng số đường sức điện N xuất phát từ điện tích Q trong chân không được tính bằng công thức nào?真空（しんくう）中（ちゅう）において電荷（でんか）Qから出（で）る電気（でんき）力線（りきせん）の総数（そうすう）Nを表（あらわ）す式（しき）はどれか。

Nội dung Trí Lữ viết mới theo JASSO 2026 · nguồn sách riêng tư không được tái xuất bảnJASSO 2026に沿（そ）ったTrí Lữの新規（しんき）教材（きょうざい） · 非（ひ）公開（こうかい）書籍（しょせき）資料（しりょう）は転載（てんさい）していません

設定 · Cài đặt

Ngôn ngữ và nguồn言語（げんご）と出典（しゅってん）

Chọn ngôn ngữ giảng. Câu hỏi, lời giải và tiến độ giữ nguyên khi chuyển.学習（がくしゅう）言語（げんご）を選（えら）べます。切り替（きりか）えても解答（かいとう）と進捗（しんちょく）は保持（ほじ）されます。

Furigana tiếng Nhậtふりがな表示（ひょうじ）

JASSO 2026: PHY.IV.1.5. Bài Trí Lữ được viết mới sau khi đối chiếu 1 phân đoạn nguồn riêng tư. Scan, văn bản, câu hỏi và đáp án sách không được xuất bản.JASSO 2026：PHY.IV.1.5。非（ひ）公開（こうかい）資料（しりょう）1区分（くぶん）を照合（しょうごう）してTrí Lữが新規（しんき）執筆（しっぴつ）しました。書籍（しょせき）の画像（がぞう）・本文（ほんぶん）・問題（もんだい）・解答（かいとう）は公開（こうかい）していません。

Thuật ngữ và giải thích thêm用語・補足
Mục tiêu · 目標

Sau bài nàyこの課（か）の目標（もくひょう）

  1. Hiểu cơ chế hưởng ứng tĩnh điện và phóng điện trong tụ điện phẳng.平行（へいこう）板（いた）コンデンサーにおける静電（せいでん）誘導（ゆうどう）と放電（ほうでん）のメカニズムを理解（りかい）する。
  2. Nắm vững công thức xác định điện dung C = Q/V và cường độ điện trường E = V/d.電気（でんき）容量（ようりょう） C = Q/V および極板（きょくばん）間（かん）電場（でんじょう） E = V/d の公式（こうしき）を習得（しゅうとく）する。
Trực giác · イメージ

Điện trường đều hình thành giữa hai bản kim loại金属（きんぞく）極板（きょくばん）間（かん）に形成（けいせい）される一様（いちよう）電場（でんじょう）

Khi tích điện, hai bản mang điện tích trái dấu tạo ra điện trường đều E = V/d trong khoảng không gian có khoảng cách d.

帯電（たいでん）時（じ）、両（りょう）極板（きょくばん）に蓄（たくわ）えられた異（い）符号（ふごう）電荷（でんか）により、距離（きょり）dの極板（きょくばん）間（かん）に一様（いちよう）電場（でんじょう） E = V/d が発生（はっせい）する。

Bẫy · 注意

Sửa sai trước khi thiよくある誤解（ごかい）

Cho rằng cường độ điện trường giữa hai bản tụ biến đổi không đều theo vị trí.平行（へいこう）板（いた）コンデンサー内部（ないぶ）の電場（でんじょう）が場所（ばしょ）によって不（ふ）均一（きんいつ）になると誤解（ごかい）すること。

Sửa cách hiểu正（ただ）しい理解（りかい）Trong vùng không gian giữa hai bản tụ phẳng, điện trường là điện trường đều E = V/d.平行（へいこう）板間（いたま）の内部（ないぶ）空間（くうかん）では、端部（たんぶ）を除（のぞ）き電場（でんじょう）は一様（いちよう）（E = V/d）である。

Nhầm lẫn công thức điện dung C = Q/V thành C = V/Q.電気（でんき）容量（ようりょう）の定義（ていぎ）式（しき）を C = V/Q と分子（ぶんし）分母（ぶんぼ）を逆（ぎゃく）にしてしまうこと。

Sửa cách hiểu正（ただ）しい理解（りかい）Điện dung C đại diện cho điện tích trên mỗi đơn vị vôn nên phải là C = Q/V.電気（でんき）容量（ようりょう）Cは単位（たんい）電圧（でんあつ）あたりの電荷（でんか）量（りょう）であるため C = Q/V が正（ただ）しい。

Ghi nhớ · まとめ

Ba điều mang theo三（みっ）つの要点（ようてん）

  • Điện trường đều giữa hai bản tụ phẳng có độ lớn E = V/d.平行（へいこう）板（いた）コンデンサーの極板（きょくばん）間（かん）電場（でんじょう）は一様（いちよう）で E = V/d である。
  • Điện dung C = Q/V đo bằng đơn vị Farad (F).電気（でんき）容量（ようりょう）は C = Q/V であり、単位（たんい）はファラド（F）である。
  • Số đường sức điện xuất phát từ điện tích Q trong chân không là \(N = Q / \epsilon_{0}\).真空（しんくう）中（ちゅう）の電荷（でんか）Qから出（で）る電気（でんき）力線（りきせん）の本数（ほんすう）は \(N = Q / \epsilon_{0}\) となる。
EJU 2026 · PHY.IV.1.5

Tụ điện phẳng lưu trữ điện tích nhờ hưởng ứng tĩnh điện giữa hai bản song song, với điện trường giữa hai bản là E = V/d.

平行（へいこう）板（いた）コンデンサーは、極板（きょくばん）間（かん）の静電（せいでん）誘導（ゆうどう）により電荷（でんか）を保持（ほじ）し、極板（きょくばん）間（かん）電場（でんじょう）は E = V/d で表（あらわ）される。

平行（へいこう）板（いた）コンデンサー
電気容量ファラドマイクロファラドピコファラド