Bỏ qua điều hướng本文へ移動
Trí Lữ · EJU化学 · Hóa học

Đa đường (Polysaccarit) Phần 2多糖（たとう）類（るい） 第（だい）2部（ぶ）

Kiến thức要点

  • ヨウ素（ようそ）デンプン反応（はんのう）Phản ứng iốt - tinh bột

    Phản ứng iốt - tinh bột là phản ứng cho màu xanh lam khi cho dung dịch iốt tác dụng với dung dịch tinh bột đun nóng thì mất màu.

    ヨウ素（ようそ）デンプン反応（はんのう）はデンプン溶液（ようえき）にヨウ素（ようそ）を加（くわ）えると濃青（のうせい）色（しょく）を呈（てい）し、加熱（かねつ）すると消（しょう）色（いろ）する反応（はんのう）です。

  • セルロースXenlulozo

    Xenlulozo là polysaccharide chuỗi thẳng có công thức (C6H10O5)n cấu tạo nên thành tế bào thực vật.

    セルロースは分子（ぶんし）式（しき）(C6H10O5)nを持（も）つ直鎖（ちょくさ）状（じょう）の多糖（たとう）類（るい）で、植物（しょくぶつ）の細胞（さいぼう）壁（へき）の主（しゅ）成分（せいぶん）です。

  • β-グルコースβ-glucose

    β-glucose là dạng đồng phân vòng của glucose có nhóm OH tại C1 hướng lên trên, là đơn vị cấu tạo nên Xenlulozo.

    β-グルコースは1位（くらい）のOH基（き）が上向（うわむ）きの環状（かんじょう）グルコース異性（いせい）体（たい）で、セルロースの構成（こうせい）単位（たんい）です。

  • セロビオースCellobiose

    Cellobiose là đường đôi gồm 2 phân tử β-glucose liên kết β-1,4-glicozit, thu được khi thủy phân dở dang Xenlulozo.

    セロビオースはセルロースの不（ふ）完全（かんぜん）加水（かすい）分解（ぶんかい）で生（しょう）じる、2分子（ぶんし）のβ-グルコースが結合（けつごう）した二（に）糖類（とうるい）です。

  • セルラーゼCellulase

    Cellulase là enzim xúc tác phân cắt chuỗi Xenlulozo thành các đoạn nhỏ hơn như Cellobiose.

    セルラーゼはセルロース鎖（さ）を切断（せつだん）してセロビオースなどの短（たん）鎖（くさり）にする加水（かすい）分解（ぶんかい）酵素（こうそ）です。

  • セロビアーゼCellobiase

    Cellobiase là enzim xúc tác phân cắt đường đôi Cellobiose thành phân tử β-glucose.

    セロビアーゼは二（に）糖類（とうるい）のセロビオースをβ-グルコースへと分解（ぶんかい）する酵素（こうそ）です。

Cách làmしくみ

  1. 01
    ステップ1：デンプンとセルロースの呈色（ていしょく）反応（はんのう）の区別（くべつ）

    Bước 1: Phân biệt phản ứng màu của Tinh bột và Xenlulozo

    Tinh bột thể hiện Phản ứng iốt - tinh bột cho màu xanh lam đậm khi nguội, còn Xenlulozo không có hiện tượng này.

    デンプンは冷（ひ）やすとヨウ素（ようそ）デンプン反応（はんのう）で濃青（のうせい）色（しょく）を示（しめ）しますが、セルロースはこの反応（はんのう）を示（しめ）しません。

  2. 02
    ステップ2：セルロースの構成（こうせい）単位（たんい）の解析（かいせき）

    Bước 2: Phân tích đơn vị cấu tạo Xenlulozo

    Xenlulozo được cấu tạo từ các mắt xích β-glucose liên kết với nhau thành chuỗi thẳng kéo dài.

    セルロースはβ-グルコース単位（たんい）が直鎖（ちょくさ）状（じょう）に長（なが）く結合（けつごう）した構造（こうぞう）を持（も）ちます。

  3. 03
    ステップ3：セルラーゼおよびセロビアーゼによる酵素（こうそ）分解（ぶんかい）

    Bước 3: Thủy phân nhờ hệ enzim Cellulase và Cellobiase

    Cellulase cắt Xenlulozo thành Cellobiose, sau đó Cellobiase tiếp tục chuyển Cellobiose thành β-glucose (C6H12O6).

    セルラーゼがセルロースをセロビオースにし、セロビアーゼがそれをβ-グルコース(C6H12O6)へと分解（ぶんかい）します。

Công thức公式

C6H12O6

Công thức phân tử của β-glucose sinh ra sau phản ứng thủy phân.

加水（かすい）分解（ぶんかい）反応（はんのう）の最終（さいしゅう）生成（せいせい）物（ぶつ）であるβ-グルコースの分子（ぶんし）式（しき）です。

(C6H10O5)n + n H2O -> n C6H12O6

Phương trình phản ứng thủy phân hoàn toàn Xenlulozo thành β-glucose.

セルロースが完全（かんぜん）加水（かすい）分解（ぶんかい）されてβ-グルコースを生（しょう）じる反応（はんのう）式（しき）です。

Ví dụ例題

Cho hai mẫu chất rắn màu trắng A và B. Thêm dung dịch iốt vào A thấy xuất hiện màu xanh lam (Phản ứng iốt - tinh bột). Thủy phân B bằng enzim Cellulase thu được Cellobiose. Xác định tên A và B.

白色（はくしょく）固体（こたい）AとBがあります。Aにヨウ素（ようそ）液（えき）を加（くわ）えると濃青（のうせい）色（しょく）（ヨウ素（ようそ）デンプン反応（はんのう））を示（しめ）しました。Bを酵素（こうそ）セルラーゼで加水（かすい）分解（ぶんかい）するとセロビオースが得（え）られました。AとBを特定（とくてい）しなさい。

  1. A cho Phản ứng iốt - tinh bột màu xanh lam chứng tỏ A là tinh bột.Aはヨウ素（ようそ）デンプン反応（はんのう）で濃青（のうせい）色（しょく）を示（しめ）すためデンプンです。
  2. B bị phân cắt bởi Cellulase tạo Cellobiose chứng tỏ B là Xenlulozo được cấu tạo từ β-glucose.Bはセルラーゼによりセロビオースを生（しょう）じるため、β-グルコースからなるセルロースです。
A là tinh bột và B là Xenlulozo.Aはデンプンであり、Bはセルロースです。

3 câu kiểm tra確認（かくにん）問題（もんだい） 3問（もん）

Đã trả lời 0 / 3

1. Hiện tượng nào xảy ra khi nhỏ dung dịch iốt vào hồ tinh bột ở nhiệt độ thường?室温（しつおん）でデンプン糊（のり）にヨウ素（ようそ）液（えき）を滴下（てきか）したときに起（お）こる現象（げんしょう）はどれか。

2. Đơn vị cấu tạo đường đơn tạo nên chuỗi polymer Xenlulozo là gì?高（こう）分子（ぶんし）セルロース鎖（さ）を構成（こうせい）する単糖（たんとう）類（るい）単位（たんい）はどれか。

3. Enzim nào xúc tác phản ứng chuyển hóa đường đôi Cellobiose thành β-glucose?二（に）糖類（とうるい）セロビオースをβ-グルコースへと変換（へんかん）する反応（はんのう）を触媒（しょくばい）する酵素（こうそ）はどれか。

Nội dung Trí Lữ viết mới theo JASSO 2026 · nguồn sách riêng tư không được tái xuất bảnJASSO 2026に沿（そ）ったTrí Lữの新規（しんき）教材（きょうざい） · 非（ひ）公開（こうかい）書籍（しょせき）資料（しりょう）は転載（てんさい）していません

設定 · Cài đặt

Ngôn ngữ và nguồn言語（げんご）と出典（しゅってん）

Chọn ngôn ngữ giảng. Câu hỏi, lời giải và tiến độ giữ nguyên khi chuyển.学習（がくしゅう）言語（げんご）を選（えら）べます。切り替（きりか）えても解答（かいとう）と進捗（しんちょく）は保持（ほじ）されます。

Furigana tiếng Nhậtふりがな表示（ひょうじ）

JASSO 2026: CHEM.IV.2.1 · CHEM.IV.2.3. Bài Trí Lữ được viết mới sau khi đối chiếu 1 phân đoạn nguồn riêng tư. Scan, văn bản, câu hỏi và đáp án sách không được xuất bản.JASSO 2026：CHEM.IV.2.1 · CHEM.IV.2.3。非（ひ）公開（こうかい）資料（しりょう）1区分（くぶん）を照合（しょうごう）してTrí Lữが新規（しんき）執筆（しっぴつ）しました。書籍（しょせき）の画像（がぞう）・本文（ほんぶん）・問題（もんだい）・解答（かいとう）は公開（こうかい）していません。

Thuật ngữ và giải thích thêm用語・補足
Mục tiêu · 目標

Sau bài nàyこの課（か）の目標（もくひょう）

  1. Phân biệt hiện tượng Phản ứng iốt - tinh bột đặc trưng.特徴（とくちょう）的（てき）なヨウ素（ようそ）デンプン反応（はんのう）の現象（げんしょう）を理解（りかい）する。
  2. Hiểu cấu tạo chuỗi thẳng của Xenlulozo từ các đơn vị β-glucose.β-グルコース単位（たんい）からなるセルロースの直鎖（ちょくさ）構造（こうぞう）を理解（りかい）する。
  3. Trình bày cơ chế thủy phân Xenlulozo qua Cellobiose nhờ enzim Cellulase và Cellobiase.セルラーゼとセロビアーゼによるセルロースからセロビオースを経（へ）た加水（かすい）分解（ぶんかい）機構（きこう）を説明（せつめい）する。
Trực giác · イメージ

Phản ứng iốt chui vào lò xo còn Xenlulozo là những thanh gỗ thẳngヨウ素（ようそ）反応（はんのう）は包接（ほうせつ）現象（げんしょう）でありセルロースはまっすぐな木材（もくざい）のようなもの

Phản ứng iốt - tinh bột xảy do iốt chui vào lòng chuỗi xoắn amylose tạo màu xanh lam. Trong khi đó Xenlulozo gồm các gốc β-glucose xếp thẳng song song nên không có phản ứng màu với iốt và rất bền vững.

ヨウ素（ようそ）デンプン反応（はんのう）はアミロースのらせん構造（こうぞう）内（ない）にヨウ素（ようそ）が入り込（はいりこ）むことで濃青（のうせい）色（しょく）を示（しめ）します。一方（いっぽう）セルロースはβ-グルコースが直線（ちょくせん）状（じょう）に並（なら）んでいるため呈色（ていしょく）せず頑丈（がんじょう）です。

Bẫy · 注意

Sửa sai trước khi thiよくある誤解（ごかい）

Nghĩ rằng Xenlulozo cũng cho Phản ứng iốt - tinh bột giống như tinh bột.セルロースもデンプンと同様（どうよう）にヨウ素（ようそ）デンプン反応（はんのう）を示（しめ）すと誤解（ごかい）すること。

Sửa cách hiểu正（ただ）しい理解（りかい）Xenlulozo có cấu trúc chuỗi thẳng không cuộn xoắn nên không thể giữ phân tử iốt để tạo màu xanh.セルロースは直線（ちょくせん）状（じょう）構造（こうぞう）でありらせんを巻（ま）かないため、ヨウ素（ようそ）を取り込（とりこ）めず呈色（ていしょく）しません。

Nhầm lẫn đơn vị cấu tạo của Xenlulozo là α-glucose.セルロースの構成（こうせい）単位（たんい）をα-グルコースと混同（こんどう）すること。

Sửa cách hiểu正（ただ）しい理解（りかい）Đơn vị cấu tạo nên Xenlulozo là β-glucose, liên kết với nhau qua liên kết β-1,4-glicozit.セルロースの構成（こうせい）単位（たんい）はβ-グルコースであり、β-1,4-グリコシド結合（けつごう）でつながっています。

Ghi nhớ · まとめ

Ba điều mang theo三（みっ）つの要点（ようてん）

  • Phản ứng iốt - tinh bột cho màu xanh đặc trưng với tinh bột nhưng không phản ứng với Xenlulozo.ヨウ素（ようそ）デンプン反応（はんのう）はデンプンで特異（とくい）的（てき）な濃青（のうせい）色（しょく）を示（しめ）すがセルロースでは呈色（ていしょく）しない。
  • Xenlulozo (C6H10O5)n được tạo từ các đơn vị β-glucose liên kết chuỗi thẳng.セルロース(C6H10O5)nはβ-グルコース単位（たんい）の直鎖（ちょくさ）構造（こうぞう）からなる。
  • Quá trình thủy phân Xenlulozo nhờ Cellulase tạo Cellobiose, sau đó Cellobiase phân cắt thành β-glucose (C6H12O6).セルロースはセルラーゼによりセロビオースとなり、セロビアーゼによりβ-グルコース(C6H12O6)となる。
EJU 2026 · CHEM.IV.2.1 · CHEM.IV.2.3

Xenlulozo là đa đường chứa các đơn vị β-glucose liên kết chuỗi thẳng bối cảnh khác với tinh bột. Nhận biết Phản ứng iốt - tinh bột và quá trình thủy phân nhờ Cellulase và Cellobiase tạo ra β-glucose.

セルロースはβ-グルコース単位（たんい）が直鎖（ちょくさ）状（じょう）に結合（けつごう）した多糖（たとう）類（るい）でデンプンとは異（こと）なります。ヨウ素（ようそ）デンプン反応（はんのう）の特性（とくせい）と、セルラーゼおよびセロビアーゼによる加水（かすい）分解（ぶんかい）でβ-グルコースを生（しょう）じる過程（かてい）を学（まな）びます。

多糖（たとう）類（るい） 第（だい）2部（ぶ）
ヨウ素デンプン反応セルロースβ-グルコースセロビオース