Một bài thuyết trình tốt cũng đi theo ba khối như bài luận, nhưng có những "câu khẩu lệnh" cố định giúp người nghe dễ theo dõi.
Chào hội đồng, nêu chủ đề và "bản đồ" bài nói (sẽ trình bày mấy ý).
Đánh số ý (第一に・第二に…), mỗi ý có lý do và ví dụ ngắn.
Nhắc lại ý chính, chốt quan điểm, kết bằng 以上です và lời cảm ơn.
Sau bài nói, giám khảo sẽ hỏi để kiểm tra phản xạ. Có sẵn "câu chữa cháy" giúp bạn vừa lịch sự vừa có thời gian suy nghĩ.
Nói rõ & chậm hơn bình thường: phát âm chuẩn quan trọng hơn nói nhanh.
Luôn có kết cấu: ngay cả câu trả lời ứng khẩu cũng nên có 結論 → 理由 (kết luận trước, lý do sau).
Đừng im lặng: nếu cần nghĩ, dùng câu đệm ở trên thay vì để khoảng lặng.
Tự ghi âm: luyện bằng cách ghi âm rồi nghe lại để sửa ngữ điệu và lỗi lặp từ (えーと, あの).
Các chủ đề thuyết trình thường gặp ở HSG Quốc gia. Hãy tự chuẩn bị dàn ý cho từng đề; ba đề đầu đã có dàn ý mẫu ngay bên dưới.
Mỗi dàn ý gồm câu mở, các ý chính (có câu khung 🔊) và câu chốt. Hãy dùng làm khung rồi tự thêm dẫn chứng riêng.
Chọn một chủ đề mỗi ngày, viết dàn ý, ghi âm bài nói 2–3 phút rồi nghe lại. Kết hợp luyện viết luận và đọc hiểu để chất liệu lập luận thêm dày.